Back

ⓘ Subali




Subali
                                     

ⓘ Subali

Subali iku putrané Resi Gotama ing Pertapan Grastina klawan Dèwi Indradi utawa Windradi. Wujudé Subali iku kethèk, nanging bisa tatajalma. Cupu manik Asthagina Mauné Subali iku wujud manungsa lumrah, kepara wujudé satriya bagus, kanthi asma Guwarsa iya Anjanarka. Dhèwèké bisa salin wewujudan kaya ngono iku, amarga péngin ndarbèni cupu manik Asthagina duwèké mbakyuné kang sesilih Dèwi Anjani. Dèwi Anjani duwé dolanan wujud cupu manik kang banget éndahé. Yèn tutupé cupu dibukak, ing njeron cupu iku katon ana jagad saisiné, lan bisa kanggo mangerteni kaanan marcapada utawa lelakon apa kang bakal dumadi samengkoné. Mula Guwarsa klawan adhiné kang asma Guwarsi utawa Anjaningrat iya banjur kepéngin ndarbèni cupu ajaib iku. Sekawit cupu iku ditembung mung arep disilih sawatara, nanging Anjani ora mènèhaké. Wusana Guwarsa lan Guwarsi enték kesabarané. Cupu manik arep direbut saka tangané Anjani, lan mesthi waé Anjani iya ngukuhi cupu dhuwèké iku. Wusanana dadi padudon ramé. Endan...

                                     

1. Subali lawan Prabu Maésasura

Nalika Subali lan Sugriwa mbangunaké tapa, kekaroné disraya déwa ngalahaké kraman kang munggah ana kahyangan, ya iku Prabu Maésasura, nata Guwa Kiskendha. Prabu Maésarura iku wujudé buta gedhé nanging asirah maésa kebo, déné patihé kang aran Lembusura, wujudé buta asirah lembu/ sapi.

Sadurungé mlebu ana kedhatoné Prabu Maésasura kang wujud guwa, Subali weling marang Sugriwa supaya nunggu ana jaba. Mengko yèn kang mili saka jero guwa banyu rupané abang, iku ateges kang mati Maésasura lan Lembusura. Yèn kang mili metu rupané putih, tegesé kang mati Subali, mula Sugriwa didhawuhi énggal nablek guwa iku karebèn buta loro iku mati.

Anggoné perang ana jero guwa ramé lan suwé banget. Nalika Maésasura-Lembusura léna, déning Subali kekaroné dicandhak, sirahé diadukumba. Sirah ajur metu getih abang campur polo utek putih. Dupi priksa iliné banyu abang campur putih, Sugriwa ngira yèn Subali mati sampyuh. Lawangé guwa gagé ditableg, lan Sugriwa banjur munggah kahyangan nyuwun kanugrahan widodari Dèwi Tara. Déwa banjur maringaké Dèwi Tara dadi garwané Sugriwa lan kraton Guwa Kiskedha uga banjur diparingaké Sugriwa. Sugriwa kalilan jumeneng nata ana nagara Guwa Kiskendha kanthi jejuluk Narpati Prabu Jaya Sugriwa.

                                     

2. Aji Pancasona

Kacarita, Subali kang ana sajeroning guwa akhiré bisa metu. Dhèwèké kandha yèn wis trima, nuli ambegawan ing Sonyapringga kanthi peparab Resi Subali. Anggoné tapa ing Sonyapringga, Subali éntuk kanugrahan aji Pancasunya Pancasona kang dayané sanajan sadina mati kaping pitu janji isih kambah ing pratala, utawa kasiliring samirana lan kasiram banyu, bisa bali urip manèh. Mula Subali iya digdaya banget.

                                     

3. Subali lawan Dasamuka

Nalika Dasamuka lagi nganglang jagad ngambah gegana, dumadakan ngungkuli pertapané Subali saéngga tiba njungkel ing bantala. Dasamuka muring-muring lan ngamuk. Subali arep dipatèni, ning wasana Dasamuka kalah. Dasamuka banjur nglenggana lan banjur nyuwita. Déning Resi Subali Dasamuka kaparingan aji Pancosona, mula tambah digdayané.

Dasamuka kang dhasar wataké angkara murka ora seneng yèn ana pawongan kang ngungkuli kadigdayané, sanajan iku guruné pisan. Mula Dasamuka banjur golèk rekadaya supaya Subali ngucik Dèwi Tara lan nagara Guwa Kiskendha. Subali klakon ngrebut Dèwi Tara lan nagara Guwa Kiskendha. Sugriwa banjur kacekel lan disawataké adoh, tumangsang ana wit asem dhampit gedhé. Kejepit pang nganti ora bisa obah.

                                     

4. Subali tiwas

Sugriwa banjur utusan marang abdiné, Jembawan, supaya golèk pitulungan. Ana dalan Jembawan kepanggih Radhén Rama Reghawa lan Laksmana saka Ayodya kang nuju nggolèki garwané Rama, Rekyan Sinta kang didhusta Dasamuka. Jembawan nyuwun pitungan marang Rama. Saka pitulungané Rama, Subali bisa tiwas ketaman panah Guhyawijaya.

Sugriwa sawadyabalané banjur nyuwita marang Rama reghawa mbiyantu adeging nagara anyar ing alas Pancaloka. Nagara anyar iku banjur karan nagara Pancawati, déné Rama Reghawa banjur jumeneng nata kanthi jejuluk Prabu Ramawijaya. Sugriwa banjur jinunjung dadi sénopati agung kanthi pangkat ratu utawa narpati. Mula iya banjur éntuk sesebutan Narpati Jaya Sugriwa. Sugriwa sawadyabalané mbiyantu Prabu Ramawijaya ngrabasa ing Alengka numpes memalané jagat kang siandhang déning Prabu Dasamuka.

                                     

5. Pranala njaba

  • Valmiki Ramayana Kishkindha Kanda Prose Sagara 11
  • Ramayana, Book IV, Canto 16: online text for the section of the Ramayana of Valmiki describing Balis death at the hands of Rama.
  • Photographs of a bas relief at the temple of Banteay Srei in Cambodia depicting the combat between Bali and Sugriva.
  • Mahabharata, Book III: Vana Parva, Section 278: online text for the section of the Mahabharata describing Ramas alliance with Sugriva and the killing of Bali.
                                     
  • cacahé ana telu, ya iku Dewi Anjani, Guwarsa iya Subali lan Guwarsi iya Sugriwa. Nalika isih anom Subali uga karan Anjana utawaAnjanarka. déné Sugriwa
  • ana Subali lan Sugriwa kang lagi perang ngrebutake dewi Tara. Sang Sugriwa kalah banjr ngutus Anoman njaluk tulung marang Rama kanggo matèni Subali Rama
  • Anjani kepéngin nyoba kasektèné Cupumanik Astagina, adhiné loro, Sugriwa lan Subali ngerti lan kepéngin mèlu duwé. Resi Gotama banjur ngerti prakara Cupu Manik
  • kethèk utawa wanara kanthi wulu abang. Anggada iku putra ontang - antingé Resi Subali Raja Kethèk ing Krajan Guwakiskenda petilasan saka Maesasura, Lembusura
  • iku putrané Resi Pulastya saka patapan Grastina. Dhèwèké iku sing momong Subali utawa Guwarsi, putrané Resi Gotama. Nalika prastawa Cupu Manik Astagina
  • Janaka Kosalya Kumbakarna Lesmana Parasurama Rama Rahwana Resi gotama Sinta Subali Sugriwa Sukesi Sumitra Sarpanaka Wibisana Abimanyu Abyasa Antareja Antasena
  • dados garwanipun Kapi Jembawan, kethèk sepuh ingkang dados pamomongipun Subali kaliyan Anoman. Jembawan saged dados garwanipun Dèwi Trijatha kanthi cara
  • kejepit ana wit asem dhampit amarga pancakara mungsuh kadangé tuwa, Subali Sabanjuré Subali klakon dipatèni Rama, saéngga Sugriwa bisa dadi ratu ing Guwa Kiskendha
  • rebutan pusaka ingkang namanipun Cupumanik Astgina antawisipun Anjani, Subali lan Sugriwa.Ingkang pusaka punika lajeng dipunbucal Resi Gotama dhateng
  • Resi Gotama. Déné Guwarsa lan Guwarsi malih dadi kethèk dadi Sugriwa lan Subali sawisé nyemplung tlaga Sumala amarga nggoleki cupu sing dibuncang Resi